Fragen stellen
Hier leers du, wo du Fragen op Platt stellst.
Jo/Nee-Fragen
Bi Jo/Nee-Fragen steiht dat Verb an Positschoon 1:
| Verb | Subjekt | Rest |
|---|---|---|
| Snackst | du | Platt? |
| Hest | du | Tiet? |
| Kummst | du | mit? |
| Is | he | dor? |
Bispillen:
- Büst du mööd? - Jo. / Nee.
- Hest du Hunger? - Jo, ik heff Hunger.
- Kannst du mi helpen? - Jo, ik kann di helpen.
- Magst du Koffje? - Nee, ik mag Tee.
Mit Perfekt
- Hest du dat maakt?
- Is he kamen?
- Hebbt ji eten?
W-Fragen
W-Fragen fangt mit en Fragewort an, dat Verb kummt an Positschoon 2:
| Fragewort | Verb | Rest |
|---|---|---|
| Wat | maakst | du? |
| Wo | wahnst | du? |
| Wannehr | kummst | du? |
De Fragewöör
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Wokeen? / Wer? | Wer? |
| Wat? | Was? |
| Wo? | Wo? |
| Wohen? | Wohin? |
| Woher? | Woher? |
| Wannehr? | Wann? |
| Worüm? / Woför? | Warum? |
| Wo? | Wie? |
| Woveel? | Wieviel? |
| Welk? / Wat för’n? | Welcher? |
Bispillen
Wokeen? (Wer?)
- Wokeen is dat? - Dat is Hans.
- Wokeen hett dat maakt? - Peter hett dat maakt.
Wat? (Was?)
- Wat maakst du? - Ik lees en Book.
- Wat is dat? - Dat is en Appel.
Wo? (Wo?)
- Wo wahnst du? - Ik wahn in Hamborg.
- Wo is dat Café? - Dat is dor an de Eck.
Wohen? (Wohin?)
- Wohen geihst du? - Ik gah na Huus.
- Wohen föhrt de Bus? - Na Bremen.
Woher? (Woher?)
- Woher kummst du? - Ik kaam ut Hamborg.
Wannehr? (Wann?)
- Wannehr kummst du? - Ik kaam morgen.
- Wannehr fangt dat an? - Üm acht.
Worüm? (Warum?)
- Worüm maakst du dat? - Wiel ik dat mutt.
- Worüm kümmst du nich? - Ik heff keen Tiet.
Wo? (Wie?)
- Wo geiht di dat? - Good, dank di!
- Wo heet du? - Ik heet Anna.
- Wo oolt büst du? - Ik bün dörtig.
Woveel? (Wieviel?)
- Woveel kost dat? - Fief Euro.
- Woveel Kinner hest du? - Twee.
Fragen mit Modalverben
| Modalverb | Fragewort | Bispill |
|---|---|---|
| könen | - | Kannst du mi helpen? |
| Wat | Wat kann ik för di doon? | |
| möten | - | Musst du all gahn? |
| Worüm | Worüm mutt ik dat maken? | |
| wüllen | - | Wullt du Koffje? |
| Wat | Wat wullt du drinken? |
Dialog
Kellner: Moin! Wat kann ik för Se doon? Gast: Moin! Hebbt Se en Speerskort? Kellner: Jo, hier bitte. Wat wüllt Se drinken? Gast: Wat hebbt Se för Bier? Kellner: Wi hebbt Jever un Astra. Gast: Denn nehm ik en Jever, bitte. Kellner: Un to eten? Wüllt Se wat eten? Gast: Wat is günstig? Woveel kost dat Fischbrötchen? Kellner: Fief Euro fofftig. Gast: Good, denn nehm ik dat.
Övung
Bild Fragen:
-
Du wullt weeten, wo jemand wahnt. → ?
-
Du wullt weeten, wat jemand maakt. → ?
-
Du wullt weeten, wannehr jemand kümmt. → ?
-
Du wullt weeten, worüm jemand nich kümmt. → ?
Lösung: Wo wahnst du? Wat maakst du? Wannehr kümmst du? Worüm kümmst du nich?
In’t Plattdüütschen kann “Wo?” sowohl “Wo?” (Ort) as ook “Wie?” bedüüden — dat hangt vun den Kontext af. “Wo wahnst du?” = “Wo wohnst du?” aver “Wo geiht di dat?” = “Wie geht es dir?”. Disse Doppelbedüüdung sünd man in Dörch vun plattdüütschen Fragewörter bekannt un wiest de enge Verwandtschaft tüschen beiden Wöör in de Sprakgeschicht.