Seemannsleeder op Plattdüütsch
De See un de Plattdüütsche Spraak — dat höört tosamen as Fisch un Water. Längs de Küsten vun Hamborg bet na Flensburg, vun Rostock bet na Emden hewwen Seemanns ehr Leven un ehr Sehnsucht in Leeder goten.
”Seefahrt tut not”
Een vun de bekanntsten plattdüütschen Seemannslieder:
Seefahrt tut not, Seefahrt tut not, wer nich to See foohrt, de starvt vör Not. Kumm, sett de Segel, de Wind is good, Hamborg ruup uns, frisch Moot, frisch Moot!
Wöörklaring
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Seefahrt tut not | Seefahrt ist nötig/wichtig |
| starvt | stirbt |
| vör Not | vor Not |
| Segel setten | Segel setzen |
| frisch Moot | frischer Mut |
| ruup | ruft |
Hamborg as een vun de wichtigste Hafenstädte vun de Welt hett de Seemannsleeder stark prägt. Vun hier ut föhrn Schepen in alle Welt — un de Männer nehmen ehr Leeder mit.
”Wenn ik na Huus kumm”
En Lied vun de Sehnsucht nah Huus:
Wenn ik na Huus kumm, na Huus kumm, denn is de See still un de Wind is weg. Mien Fru wacht an de Döör, de Kinners lopen mi entgegen. Ach, wat is Huus doch schöön!
De Wöör
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| kumm | komme |
| de See is still | das Meer ist ruhig |
| Wind is weg | Wind ist weg |
| Fru | Frau / Ehefrau |
| wacht an de Döör | wartet an der Tür |
| Kinners | Kinder |
| entgegen lopen | entgegenlaufen |
De Welt vun Seelüüd
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Seemann / Seelüüd | Seemann / Seeleute |
| Schipp | Schiff |
| Haven | Hafen |
| Segel | Segel |
| Anker | Anker |
| Wellen | Wellen |
| Storm | Sturm |
| Floot | Flut |
| Ebbe | Ebbe |
| Kaje | Kai |
Veele Seemannsleeder kamen ut de Tied, as Fischerei un Handelsschiffohrt noch de wichtigste Beroper an de Küst weern. Hüüt sünd se Kultuurärv — un noch immer bi Fischerfesten un Hafenkonzerte to hören.
”De Storm kummt”
En Lied vun de Gefohr op See:
De Storm kummt, de Storm kummt, de Wellen slogt höög an Bord. Wi hollen fast, wi beden God, dat he uns bringt an good’n Ort.
Wöörklaring
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| slogt höög | schlägt hoch |
| an Bord | an Bord |
| hollen fast | halten fest |
| beden | beten |
| God | Gott |
| good’n Ort | guten Ort / sicheren Hafen |
Seemannsleeder-Quiz
Nächste Lekschoon: Moderne Plattpoesie