Formell un informell Platt
Plattdüütsch is tradischonell en Spraak vun’t Dagdägliche – man dat gifft ok formelle Situatschonen!
Du oder Ji?
Du (Singular, informell)
Dat “Du” warrt bruukt för:
- Familie un Fründe
- Kinner
- Kollegen (meist)
- All, de du good kennst
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Wo geiht di dat? | Wie geht es dir? |
| Hest du Lust? | Hast du Lust? |
| Kumm her! | Komm her! |
Ji (Plural / formell)
“Ji” is de Mehrzahl vun “du”, warrt aver ok för de höfliche Anrede bruukt:
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Wo geiht Jo dat? | Wie geht es Ihnen? |
| Hebbt Ji Tiet? | Haben Sie Zeit? |
| Kaamt Ji mit? | Kommen Sie mit? |
Tipp: In’t Plattdüütsche warrt de formelle Anrede seltener bruukt as in’t Hoochdüütsche. De meisten Plattsnacker duzen sik!
Plattsnacker sünd för ehr Understatement bekend: Statt “Dat is wunnerbar!” seggt man op Platt leefer “Dat is nich slecht.” oder “Kann man nich över meckern.” – dat klingt bescheiden un authentisch. Disse indirekte Art vun Lob is en wichtig Deel vun de plattdüütschen Kommunikatschoon!
Höfliche Wendungen
Begröten
| Informell | Formell | Hoochdüütsch |
|---|---|---|
| Moin! | Moin! / Goden Dag! | Hallo! / Guten Tag! |
| Moin Moin! | Goden Morgen! | Guten Morgen! |
| Tschüss! | Goden Dag noch! | Auf Wiedersehen! |
Bitten
| Informell | Formell |
|---|---|
| Geev mi dat mal! | Wöörn Se mi dat geven? |
| Help mi mal! | Köön Se mi helpen? |
| Kiek mal! | Kiekt Se mal! |
Danken
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Dank di! | Danke! |
| Dank Jo! | Danke Ihnen! |
| Veelen Dank! | Vielen Dank! |
| Hartlichen Dank! | Herzlichen Dank! |
| Dat is nett vun Jo. | Das ist nett von Ihnen. |
Sik entschüldigen
| Plattdüütsch | Hoochdüütsch |
|---|---|
| Tschülligung! | Entschuldigung! |
| Dat deit mi leed. | Das tut mir leid. |
| Is nich so slimm! | Ist nicht so schlimm! |
| Keen Problem! | Kein Problem! |
Formelle Situatschonen
Wenn bruukst du formelles Platt?
1. Bi ööllere Lüüd
Veele ööllere Plattsnacker verwacht Respekt:
Goden Dag, Herr Müller! Wo geiht Jo dat?
2. In officiellen Situatschonen
Reden, Festen, Gottesdienste:
Wi freut uns, dat Ji all hüüt hier sied!
3. Bi Frömde
Wenn du jemand noch nich kennst:
Tschülligung, weet Ji, wo de Bahnhoff is?
Platt-typische Höflichkeit
In’t Plattdüütsche gifft dat besünnere Höflichkeitsformen:
Understatement
Plattsnacker drückt sik oft underdrieven ut:
| So nich | So better |
|---|---|
| Dat is super! | Dat is nich slecht. |
| Ik bün sehr glücklich! | Dat lett sik good an. |
| Wunnerbar! | Geiht so. / Kann man nich över meckern. |
Indirekte Bitten
| Direkt | Typisch Platt |
|---|---|
| Geev mi dat! | Könnst du mi dat woll mal geven? |
| Help mi! | Wöörst du mi woll mal helpen? |
| Kumm her! | Hest du woll Lust, herkamen? |
Övung
Maak höflicher:
- Wo is de Bahnhoff? → (aan en Frömde)
- Geev mi dat Book! → (höfliche Bitte)
- Tschüss! → (formell)
Lösungen:
- Tschülligung, weet Ji, wo de Bahnhoff is?
- Köön Se mi woll dat Book geven?
- Goden Dag noch! / Maakt Jo dat good!